Araştırmacı Çevre Yazarı Türksen Başer Kafaoğlu
Birkaç kez bu konuda yazmış, bilgi ve yorumları aktarmıştım. Yine dünyayı ayağa kaldıran bazı çalışmalara ulaştım. Güvenilir kaynaklardan edindiğim yeni gelişmeleri paylaşacağım.
Şu sıralarda projeler yapabilen yapay zeka gündemde. Üzerinde bir kitap çalışma girişimim de oldu. Ne var ki doğal zekama güvenip yapayını iptal ettim.
BBC Türkçe’nin yaptığı bir araştırmaya göre pedofililerin, yapay zeka teknolojisini kullanarak çocuk istismarları için görsel malzemeler üretip sattığı ortaya çıkmış.
Bu malzemelere Patreon gibi paylaşım sitelerine ödenen abonelikler sayesinde ulaşılmış. Durum ile ilgili olarak İngiltere Ulusal Polis Şefleri Konseyinin açıklaması ‘’İlgili platformların ahlaki sorumluluk almaksızın büyük karlar elde etmesi kabul edilemez’’ olmuş. Karşı çıkışların çoğunun İngiltere Hükümetinin siber saldırı ve tehditlerle mücadele eden Güvenlik ve İstihbarat Kurumu GCHQ tarafından yapıldığı da anlaşılıyor.
Diğer taraftan Open Al ve Google Deepmind Başkanları Al kaynaklı salgın hastalık, nükleer savaş ve toplumsal ölçekli risklerin azaltılmasının, küresel öncelik olması gerektiğini yazılı olarak açıkladılar. Bu belgeyi, şirket sorumlularının gazetecilerin siyasetçilerin ve akademisyenlerin imzaladığı belirtiliyor. İtalya’nın Yetkilileri ise Pedofili hastası olan bazı erişkinlerin, küçük çocuklara karşı duyduğu ilgi ve istismarları için, önceden koruma önlemleri alınması gerektiğini vurgulamış. Ayrıca 18 Mayıs da işten çıkarılma riski taşıyan çalışanların, konuyla ilgili eğitilmesi için bütçeden 33 milyon dolar ayırmaya karar verildiği de açıklananlar arasında. 28 Nisan 2023’de ise sohbet aracı olan Chat CPT, bu tip zararlı çalışmaları, insan hakları ihlali ve özel hayatlara ait verilerin toplanması gibi olumsuz etkileri nedeniyle yasaklamıştı. Bu arada Open Ol, Chat GPT’nin ‘daha az zehirli haber’ getirmesi için Kenyalı işçileri, saatte iki dolar ücretle kullandığı da belirtildi.
Güçlü Yapay Zeka (AI) sohbet robotu ‘’Megan Thee Stallion’’ tarzında, yeniden tasarlanan Shakespeare sonesinden beş yaşındaki bir çocuğun anlayabileceği dille açıklanan, karmaşık matematik teorilerine dek her konuda metinler üretilebilmekte. Personel değerlendirmesi de yapılıyor. Bu işleyişin bir haftada bir milyondan fazla kullanıcısı olduğuna da bakılırsa, gerçekten de ilginç bir durum.
ABD’de de yapay zeka ile ilgili önlemler alıyor. Riskleri azaltmak için girişimciye 140 milyon dolar fon ayrılacağı açıklandı. Eski Beyaz Saray, Başkan Yardımcısı Kamala Harris’in bu konuyla ilgili üst düzey yöneticilerle, riskleri görüşeceği duyurulmuştu. Yapay zeka fırsatlarını değerlendirmenin ve özel riskleri azaltmanın, gerekli olduğu da ifade edilmişti. Ulusal Bilim Vakfı 7. Ulusal Yapay Zeka Araştırma Enstitüsü kurulması için, 140 milyon dolar fon sağlanacağını, bu sayının en yakın zamanda 25’e çıkacağını açıklamıştı. Onlar da söz konusu olumsuz gidiş kontrol altına alınmazsa dolandırıcılık ve insan hakları ihlalleri çoğalacak kuşkusu var. Yapay zekanın babası İngiliz Bilgisayar Bilimcisi Dr.Geoffrey Hinton, durumdan rahatsızlık duyduğunu belirterek pişmanım demek durumunda kaldı ve tehlikeleri özgürce konuşabilmek için Google’den ayrıldı. ABD’nin beyindeki düşünce merkezleri üzerindeki çalışmalarına hız verdiği biliniyor. Değişimler nereye kadar. Pişmanlıklar yeterli mi onu da kestirmek zor. Yapay zeka üst yöneticileri arasında, Google ana kuruluşu Alphabet, Anthropic, Microsoft Open Al var. Beyaz Saraydan ekim ayında güvenli olmayan sistemlerden korunma çağrısı yapıldı. Buradan çıkan belge ‘’Yapay Zeka Haklar Bildirgesi planı‘’ olarak yayımlandı.
Çin Yetkilileri ise özellikle derin eğitim ve dil konusunda ABD ile rekabet içinde.
Görüldüğü gibi dünyada bu olguya çok önem veriliyor. Gelecekte insanlar zarar görmesin diye bazı üst düzey yöneticileri hummalı bir çalışıyorlar. Ülkeler sonunda yapay zeka konusunun uluslararası yasal hale getirilmesine karar verdi. Bizler merakla de izlemeye devam edeceğiz.
